Historia przyspiesza wtedy, gdy politycy mówią o „stabilnej współpracy”, a rolnicy zaczynają liczyć koszty. Umowa z Mercosur to nie tylko dokument handlowy. To symbol nowego etapu globalnej gry o rynki, wpływy i bezpieczeństwo gospodarcze. Dla Komisji Europejskiej to strategiczny sukces. Dla wielu rolników, kolejny sygnał ostrzegawczy, że europejskie standardy produkcji mają coraz trudniej konkurować z importem, który tych samych standardów nie zawsze musi przestrzegać.
Wielkie odliczanie do podpisu największej umowy handlowej, pomiędzy UE a krajami Mercosur, utworzy rynek ponad 700 mln konsumentów. Ceremonia podpisania umowy w Asunción w Paragwaju rozpocznie się o godzinie 13:00 czasu lokalnego (17:00 naszego czasu) w sobotę, 17 stycznia 2026 r. w Paragwaju. Na uroczystość zmierza Ursula von der Leyen.
Cały czas słyszymy ze strony unijnej administracji jak ważny będzie to ruch. Potwierdzający, że stabilna współpraca oparta na obustronnie ustalonych zasadach nadal ma sens. Podpisanie umowy handlowej między Unią Europejską a państwami Mercosur (Brazylia, Argentyna, Paragwaj i Urugwaj) rozpoczyna finalny etap wieloletniego procesu negocjacyjnego.
Z perspektywy instytucji UE porozumienie ma znaczenie gospodarcze i geostrategiczne. Wzmacnia obecność Unii w Ameryce Łacińskiej, dywersyfikuje dostęp do rynków i surowców oraz ma częściowo równoważyć rosnącą aktywność Chin w regionie. Po drugie, ma umożliwić, oczywiście nie wyłącznie, ale w istotnym stopniu kompensowanie negatywnych skutków środków podejmowanych przez USA wobec Unii Europejskiej, a także wzmocni europejską obecność w obliczu zwiększonej aktywności Stanów Zjednoczonych w Ameryce Łacińskiej.
Po podpisie, dokumenty zostaną przekazane do Parlamentu Europejskiego zarówno umowa o partnerstwie, jak i umowa handlowa z krajami Mercosur. Parlament rozpocznie prace nad dokumentami podczas przyszłotygodniowej sesji plenarnej w Strasburgu.
Równolegle Parlament zajmuje się przyjęciem rozporządzenia ochronnego, które ma zabezpieczyć unijnych rolników przed potencjalnymi skutkami zwiększonego importu z Mercosur. Głosowanie nad tym instrumentem planowane jest na lutową sesję plenarną.
Po ewentualnym wyrażeniu zgody przez Parlament umowa handlowa będzie mogła wejść w życie po ratyfikacji przez kraje Mercosur. Część dotycząca współpracy politycznej będzie tymczasowo stosowana do czasu ratyfikacji przez parlamenty państw UE. Realnie pierwsze wdrożenie umowy możliwe jest jeszcze przed końcem roku – dowiadujemy się. Równolegle ratyfikację prowadzić będą państwa Mercosur. Jak już wcześniej wskazywaliśmy, umowa handlowa jest ratyfikowana przez Unię Europejską jako całość i nie wymaga osobnych ratyfikacji w parlamentach państw członkowskich UE. Natomiast towarzysząca jej umowa o partnerstwie politycznym wymaga ratyfikacji przez wszystkie parlamenty krajowe w UE i będzie stosowana tymczasowo do czasu zakończenia tego procesu.
Nie wszystkie kraje Mercosur muszą się zgodzić
Umowa została skonstruowana tak, by ewentualne opóźnienia po stronie jednego z państw Mercosur nie blokowały całości procesu. Jeżeli jedno z państw Mercosur nie zakończy ratyfikacji, możliwe będzie stosowanie umowy z pozostałymi krajami, które ratyfikację przeprowadzą. Dlaczego? Ponieważ w krajach Mercosur zdarzają się różne sytuacje polityczne, w jednym państwie proces przebiega szybciej, w innym wolniej.
UE przez lata negocjacji dążyła do tego, by mieć pewność, że w razie potrzeby jedno państwo Mercosur nie będzie mogło „wziąć całej umowy jako zakładnika” po swojej stronie. Dlatego takie rozwiązanie jest prawnie przewidziane.
W towarzystwie tych wydarzeń szykuje się kolejny protest rolników UE, tym razem w czasie obrad Parlamentu UE w Strasburgu, które rozpoczną się w nadchodzącym tygodniu.
Copa-Cogeca na ten czas sformułowała 3 główne postulaty. Pierwszym jest silna, wspólna i odpowiednio finansowana Wspólna Polityka Rolna po 2027 roku, oparta na wieloletnich ramach finansowych, które realnie wspierają konkurencyjność i rozwój sektora. Drugim – uczciwy i przejrzysty handel międzynarodowy, skutecznie chroniący europejskie standardy produkcji oraz najbardziej wrażliwe sektory, a jednocześnie poprawiający konkurencyjność rolnictwa. Trzecim postulatem jest rzeczywiste uproszczenie przepisów, lepsze stanowienie prawa i zapewnienie rolnikom pewności prawnej. Także protest przeciwko Mercosur to tylko hasło, bo problemy są bardziej złożone, a Mercosur staje się symbolem presji na ciągłe obniżanie kosztów, nierównej konkurencji, słabnącej Wspólnej Polityki Rolnej. Czara goryczy się przelała.
Protesty w Strasburgu nie są kaprysem. Są wyrazem rosnącego napięcia między wizją liberalnego handlu a realiami produkcji żywności w Europie. Mercosur stał się skrótem myślowym dla szerszego problemu: jak pogodzić ambitną politykę klimatyczną, wysokie wymagania wobec rolników i jednocześnie otwieranie rynku na tańszą produkcję z zewnątrz.
Najważniejsi politycy UE mówią dziś o „historycznym podpisie”. Rolnicy mówią o „punkcie krytycznym”. I właśnie w tym rozdźwięku rozstrzygnie się przyszłość europejskiej polityki rolnej. Czy będzie tarczą chroniącą własną produkcję, czy jedynie listkiem figowym globalnego handlu?
Umowa za chwilę zostanie podpisana, jak to się mówi w biznesie handel buduje mosty, tylko, że zawsze ktoś stoi przy kasie za przejazd.
Zapraszam na komentarz i do komentowania.
Home
Polish mix in polish pdf Za chwilę podpis Mercosur. Największa umowa handlowa UE staje się faktem